Vlinderdak: kenmerken, voor- en nadelen, ...

Een vlinderdak is een bijzonder type van dakvorm. Je komt het weinig tegen bij woningen, maar wel bij bv. fietsenstallingen, overkappingen op pleinen, … Zo’n V-dak is het omgekeerde van een zadeldak. De 2 dakvlakken snijden elkaar in het midden op een laag punt, waardoor het ontwerp lijkt op de vleugels van een vlinder. In dit artikel lees je meer over deze dakvorm, de kosten, de andere mogelijke dakvormen, …

Wat is een vlinderdak?

In tegenstelling tot zadeldaken, schilddaken, … zie je vlinderdaken maar weinig in het straatbeeld. Het is een bijzonder en ongebruikelijk ontwerp dat zijn oorsprong zou vinden in de jaren ‘30 en toegeschreven wordt aan de architect Le Corbusier. Concreet gaat het om een dakvorm waarbij de 2 dakvlakken naar beneden en naar binnen hellen en elkaar in het midden raken. Daardoor krijgt deze ongebruikelijke dakvorm de uitstraling van de vleugels van een vlinder.

Meer weten over deze bijzondere dakvorm? Voor advies op maat over vlinderdaken en andere daktypes kan je altijd terecht bij een gespecialiseerde dakdekkers actief in je buurt.

Bron: Agentschap Onroerend Erfgoed

Voor- en nadelen van vlinderdaken

Een vlinderdak of V-dak zou zijn oorsprong vinden in de jaren ‘30, maar het is vooral een toonbeeld van de modernistische bouwstijl van de jaren ‘50 en ‘60. Je vindt dit daktype dan ook vaak terug bij villa’s uit die periode, maar tegenwoordig komen vlinderdaken nog maar weinig voor bij nieuwe woningen. Bij overkappingen aan stations, fietsstallingen, … zie je dit ontwerp wel nog opduiken.

Waarom is zo’n vlinderdak nu minder populair? Architecten en huiseigenaars kiezen nu liever voor een praktisch, eenvoudig ontwerp zoals een zadeldak of een plat dak. Want zo’n V-dak ziet er wel heel fraai uit, maar heeft ook enkele praktische nadelen. Een overzicht:

Voordelen vlinderdak

• Uniek ontwerp: net omdat je dit fraaie staaltje modernistische architectuur maar weinig ziet, valt een V-dak onmiddellijk op in het straatbeeld. Nu hebben ze eerder een retrolook, maar door de strakke lijnen en de ongebruikelijke vorm blijven ze een echte blikvanger.
• Grote ramen mogelijk: door de vorm van een V-dak zijn op de bovenverdieping grotere ramen mogelijk. Zo valt er meer natuurlijk daglicht de kamers binnen en dat licht dringt ook dieper in de ruimtes door.
• Extra ruimte op zolder: met een vlinderdak heb je uiteraard geen dakkapel nodig om meer beloopbare vloeroppervlakte te hebben. Door het dakontwerp heb je veel ruimte op je bovenverdieping aan de buitenzijden van je huis.
• Goede afwatering: het regenwater stroomt bij een V-dak naar een centrale ‘zakgoot’ in het midden van de 2 naar binnen hellende dakvlakken. Dat zorgt voor een vlotte afwatering.
• Geen goten aan de zijkanten: nog een esthetische troef van dit bijzondere daktype. Net omdat hemelwater naar die centrale zakgoot loopt, heb je aan de zijkanten van de dakvlakken geen dakgoten meer nodig.

Nadelen vlinderdak

• Duurder door complexe constructie: een V-dak is een atypische en dus ook complexere constructie dan een conventioneel zadeldak. Er is meer materiaal voor nodig en er kruipen ook meer arbeidsuren in de bouw ervan. Daardoor lopen de kosten uiteraard op.
• Specifieke expertise nodig: zeker niet elk dakbedrijf is gespecialiseerd in dit type dak. Heb je interesse in een dergelijk ontwerp voor een nieuwbouwwoning? Dan moet je dus op zoek naar een dakdekker die over de juiste expertise beschikt.
• Moeilijker om te onderhouden: door de dakvlakken die naar binnen hellen, is het niet vanzelfsprekend om mogelijke schade aan het dak te zien. En bovendien ook lastiger om die te herstellen vanwege die moeilijke bereikbaarheid.
• Ophoping van vuil in het midden: bladeren, takjes, hemelwater, stof, … komen allemaal in het midden tussen de 2 dakvlakken terecht. Al dat vuil hoopt zich dus sneller op dan bij een conventioneler daktype als een plat dak of een zadeldak. Die centrale zakgoot moet je dus vaker onderhouden.
• Lastiger om kamers in te delen: je hebt meer ruimte onder een vlinderdak, maar dat kan ook tot onhandige kamervormen leiden. Denk bv. aan een kleinere badkamer met een heel hoog plafond. Het hangt er dus sterk van af hoe slim je de kamers indeelt.

Mogelijke dakbedekkingen

Voor de 2 dakvlakken van een vlinderdak zijn er meerdere dakbedekkingen geschikt. De beste keuze hangt vooral af van de hellingsgraad van beide dakvlakken naar beneden toe. Zo is een groendak geschikt bij een lagere hellingsgraad en zijn metalen dakplaten meer aangewezen bij steile hellingsgraden. Enkele opties:

• EPDM: gaat het om een relatief lage dakhelling? Dan is deze elastische, duurzame dakrubber zeker een goede optie. EPDM is iets duurder dan bitumen, maar gaat ook langer mee.
• Groendak: wil je nog een stapje verder gaan dan met EPDM alleen? Dan kan je deze dakrubber als wortelwerende onderlaag gebruiken voor een groendak met bv. vetplantjes, mossen, enz.
• Dakplaten: hou je het liever iets budgetvriendelijker? Dan metalen dakplaten zeker een interessante optie. Die zijn verkrijgbaar in meerdere vormen, kleuren, met isolatie in het midden of niet, …
• Dakpannen: net als bij een gewoon zadeldak zijn ook bij zo’n omgekeerd zadeldak dakpannen zeker mogelijk. Daarbij kan je kiezen voor de duurzamere keramische pannen, maar ook voor betonnen pannen. En zelfs dakplaten met een patroon van dakpannen zijn een optie.

Vlinderdak: welke kosten?

Aan elk dak zijn er na verloop van tijd onvermijdelijk kosten. Dat is dus ook bij een vlinderdak niet anders. Maar op welke bedragen mag je rekenen om jouw V-dak te renoveren, isoleren of gewoon te onderhouden? We zetten enkele richtprijzen op een rij in de onderstaande tabel:

Op zoek naar een geschikte dakdekker in jouw buurt? Of het nu om een vlinderdak of een ander daktype gaat, maakt niet uit. Via Solvari kom je snel en eenvoudig in contact met betrouwbare dakbedrijven voor elk type klus. Start hier je aanvraag!

Mogelijke alternatieven voor een vlinderdak

Heb je een woning uit de jaren ‘50 of ‘60 gekocht met een vlinderdak? Dan is het aangeraden om je dak meerdere keren per jaar na te kijken, zeker als je in een landelijke en bosrijke omgeving woont. Vooral in de zakgoot (waar beide dakvlakken samenkomen) stapelt vuil zich snel op.

Bij nieuwe woningen komen vlinderdaken dan weer veel minder voor. Primeert een praktisch ontwerp bij jou op de specifieke esthetiek van zo’n vlinderdak? Dan kies je beter voor 1 van deze populaire daktypes:

• Zadeldak: dit is het conventionele broertje van een V-dak. Ook 2 schuine dakvlakken, maar dan in de vorm van een zadel in plaats van een vlinder. Deze dakvorm komt met voorsprong het meeste voor in ons land.
• Schilddak: deze constructie bestaat niet uit 2, maar uit 4 dakvlakken die schuin naar beneden aflopen. Die specifieke vorm zorgt voor een grote structurele stabiliteit en biedt tal van mogelijkheden qua dabbedekkingen, dakkapellen, afwerkingen van de dakranden, …
• Plat dak: bij nieuwe woningen komt een standaard plat dak ook erg vaak voor. Zo’n daktype biedt dan ook tal van voordelen: makkelijk te onderhouden, beloopbaar, eenvoudig te isoleren, minder vierkante meters aan dakbedekking, …
• Lessenaarsdak: tot slot nog een dakvorm die ook een modernistische uitstraling heeft, net zoals een V-dak. Een lessenaarsdak bestaat uit slechts 1 schuin aflopend dakschild. Kortom, een erg eenvoudig, praktisch en functioneel ontwerp dat tegelijk in het oog springt dankzij een opvallende esthetiek.

Extra advies over de mogelijke daktypes voor jouw woning? Een gespecialiseerde dakdekker denkt graag met je mee en voert jouw project tot in de puntjes uit. Kom nu in contact met dakdekkers in jouw regio!

Veelgestelde vragen over vlinderdaken

Een vlinderdak is een daktype met een rijke architecturale geschiedenis. Vooral bij woningen uit de jaren ’50 en ’60 komt het nog voor, maar nu zie je zulke daken maar weinig bij nieuwe woningen. Wil je meer weten over zulke V-daken? Hieronder vind je het antwoord op enkele veelgestelde vragen:

• • 
    
    Waar komen vlinderdaken het meest voor?
    Bij rijhuizen en halfopen bebouwing zal je vlinderdaken niet tegenkomen. Wel bij vrijstaande woningen met een modernistische architectuur uit de jaren ’50 en ’60 en ook bij bungalows. Daarnaast zie je vlinderdaken ook terugkomen bij commerciële gebouwen of bij overkappingen aan treinstations, bij fietsstallingen of op pleinen en in parken.
  • 
    
    Wat is de gemiddelde hellingsgraad van een vlinderdak?
    Meestal hebben V-daken geen al te steile hellingsgraad. Gemiddeld gaat het om een hellingshoek van 18 à 22 graden. Dat biedt voldoende garantie op een goede afvoer van het regenwater naar de centrale zakgoot.
  • 
    
    Hoe verloopt de afvoer van regenwater bij een vlinderdak?
    Dakgoten aan de zijkanten van een vlinderdak zijn niet nodig. Bij dit daktype loopt het water langs beide dakvlakken naar binnen richting een centrale zakgoot. Zo vang je al het regenwater makkelijk op in een regenwaterput of een tank om het eenvoudig te hergebruiken. Zo’n vlinderdak (bv. met EPDM) is dus een ideaal daktype voor de opvang van regenwater.
  • 
    
    Is er een groter risico op lekkages bij een V-dak?
    Mits een goed onderhoud niet. Maar laat je bladeren en takken liggen in het midden en mossen en algen groeien? Dan stijgt de kans op daklekkages inderdaad exponentieel. En door de specifieke vorm van een V-dak hoopt vuil zich sneller op. Het is dus belangrijk om regelmatig dat middenstuk proper te maken, vooral in de herfst en de winter.